Bonvenon
en la retejo de la
Agado por Lingvaj Rajtoj
en la mondo.


Informado, diskuto, intervenoj
pri
Lingvaj Homaj Rajtoj:
www.linguistic-rights.org








www www.linguistic-rights.org


Digno kaj justeco por ĉiu el ni

Dignidad y justicia para todas y todos

Dignité et justice pour nous tous

Dignity and justice for all of us

Lingvaj Rajtoj
Derechos Lingüísticos
الحقوق اللغوية
Droits Linguistiques
ЯЗЫКОВЫЕ ПРАВА
Linguistic Rights
语言权
언어권리
Sprachliche Rechte
Nyelvi jogok
حقوق زبانی
สิทธิทางภาษา
Diritti linguistici
Sproglige rettigheder
Jazyková práva
Taalrechten - taalrechtvaardigheid
Llengua internacional i drets lingüístics
Dil Hakları
. . .



Lingvaj Rajtoj - Derechos Lingüísticos - الحقوق اللغوية - Droits Linguistiques - ЯЗЫКОВЫЕ ПРАВА - Linguistic Rights - 语言权 - 언어권리

21-02-2019

. . .  *  ajnua | ain | アイヌイタㇰ Aynuitak  *  ajnua | ain | Aynuitak (romaĵi [latinskriba])  *  albana | sq | Shqip
angla | en | English  *  araba | ar | العربية  *  bengala | bn | বাংলা ভাষা  *  ĉeĥa | cs | Čeština  *  dana | da | Dansk
esperanta | eo | Esperanto  *  farsia | fa | فارسی - Parsi/Farsi  *  franca | fr | Français  *  germana | de | Deutsch  *  greka | el | ελληνικά
hispana | es | Español  *  hungara | hu | Magyar *  irlanda | ga | Gaeilge *  itala | it | Italiano  *  japana | ja | 日本語
kroata | hr | Hrvatski  *  piemonta | pms | Piemontèis  *  slovaka | sk | Slovenčina *  slovena | sl | Slovenski, Slovenščina
sveda | sv | Svenska  *  turka | tr | Türkçe ...

Kopirajta noto:
Ideo, muntado, aspektigo, kreado de afiŝoj: © Peter Oliver; foto pri infanoj en Amazonio, retpaĝoj: © Stefano Keller; familia foto: © 123RF.com.
Tiuj afiŝoj estas uzeblaj (vaste uzendaj) kadre de la informado pri la Internacia Tago de la Gepatra Lingvo kaj pri la Internacia Jaro de Indiĝenaj Lingvoj 2019.

..... | .. | .....

..... | .. | .....

ajnua | ain | アイヌイタㇰ
Aynuitak


21 februaro 2019 - (ajnua | ain | アイヌイタㇰ Aynuitak) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto

ajnua | ain | Aynuitak
(romaĵi [latinskriba])


21 februaro 2019 - (ajnua | ain | Aynuitak (romaĵi [latinskriba])) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto

albana | sq | Shqip


JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 shkurt 2019
Dita Ndërkombëtare e Gjuhës Amtare
angla | en | English

21st February - International Mother Language Day  - (angla | en | English) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21st February 2019
International Mother Language Day (tradukenda)
araba | ar | العربية

...
JPG, afiŝo | Facebook, reto
bengala | bn | বাংলা ভাষা

...
JPG, afiŝo | Facebook, reto
আন্তর্জাতিক মাতৃভাষা দিবস ২১শে ফেব্রুয়ারি ২০১৯ আন্তর্জাতিক জনজাতীয় ভাষা বর্ষে
..... | .. | .....

ĉeĥa | CS | Čeština

21. února 2019. Mezinárodní den rodného jazyka v Mezinárodním roce původních jazyků - (ĉeĥa | CS | Čeština) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21. února 2019. Mezinárodní den rodného jazyka v Mezinárodním roce původních jazyků
..... | .. | .....

..... | .. | .....

..... | .. | .....

dana | da | Dansk

21. februar 2019 - Den Internationale Modersmålsdag i det Internationale År for Indfødte Sprog - (dana | da | Dansk) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21. februar 2019 - Den Internationale Modersmålsdag i det Internationale År for Indfødte Sprog
esperanta | eo | Esperanto

Internacia Tago de la Gepatra Lingvo, 21-a de februaro 2019 - (esperanta | eo | Esperanto) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21a de februaro 2019
Internacia Tago de la Gepatra Lingvo
..... | .. | .....

farsia | fa | فارسی - Parsi/Farsi

21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (farsia | fa | فارسی - Parsi/Farsi) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 فوریه 2019
روز جهانی زبان مادری
در
سال جهانی زبانهای بومی
franca | fr | Français

21 février 2019 - Journée internationale de la langue maternelle - (franca | fr | Français) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 février 2019: Journée internationale de la langue maternelle au cours de L'année internationale des langues indigènes
..... | .. | .....

..... | .. | .....

..... | .. | .....

germana | de | Deutsch

21. Februar 2019 - Internationaler Tag der Muttersprache im Internationalen Jahr der indigenen Sprachen - (germana | de | Deutsch) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21. Februar 2019: Internationaler Tag der Muttersprache im Internationalen Jahr der indigenen Sprachen
greka | el | ελληνικά

Διεθνής ΗΜΕΡΑ της ΜΗΤΡΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ 21η Φεβρουαρίου 2019
JPG, afiŝo | Facebook, reto
hispana | es | Español

21 de febrero de 2019 - Día Internacional de la Lengua Materna en el Año Internacional de las Lenguas Indígenas - (hispana | es | Español) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 de febrero de 2019 - Día Internacional de la Lengua Materna en el Año Internacional de las Lenguas Indígenas
hungara | hu | Magyar


JPG, afiŝo | Facebook, reto
2019. február 21. Az Anyanyelv Nemzetközi Napja, az Őshonos Nyelvek Nemzetközi Évében
irlanda | ga | Gaeilge

21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (irlanda | ga | Gaeilge) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 Feabhra 2019 - Lá Idirnáisiúnta na Teanga Dúchais i mBliain Idirnáisiúnta na dTeangacha Dúchais.
itala | it | Italiano

21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (itala | it | Italiano) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 febbraio 2019 - Giornata Internazionale della Lingua Madre nell' Anno Internazionale delle Lingue Indigene
japana | jp | 日本語

21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (japana | jp | 日本語) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
(21a de februaro 2019
japana klariga teksto - atendata)
kroata | hr | Hrvatski

21a de februaro - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (kroata | HR | Hrvatski) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
→ (21a de februaro 2019
kroata klariga teksto: tradukenda)
piemonta - pms - Piemontèis

Internacia Tago de la Gepatra Lingvo, 21-a de februaro 2018 - (ppmmsss) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, web
21 ëd fëvré 2019. Dì antërnassional dla Lenga Mari ant l'Ann Antërnassional dle Lenghe Indìgen-e
slovaka | sk | Slovenčina

21. február 2019 - Medzinárodný deň materinského jazyka - (slovaka | sk | Slovenčina) - klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
(21. február 2019 - Medzinárodný deň materinského jazyka - (slovaka | sk | Slovenčina) - tradukenda)
slovena | sl | Slovenski, Slovenščina

Mednarodni DAN MATERNEGA JEZIKA 21. februar 2019 v Mednarodnem letu domorodnih jezikov - 21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (slovena | sl | Slovenski, Slovenščina) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
... | .. | ...

sveda | sv | Svenska

21a de februaro 2019 - Internacia Tago de la gepatra Lingvo - (sveda | sv | Svenska) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 februari 2019 - Internationella modersmålsdagen under Internationella året för urfolksspråk
..... | .. | .....

turka | tr | Türkçe

Internacia Tago de la Gepatra Lingvo, 21-a de februaro 2018 - (turka | tr | Türkçe) klaku por vidi la grandan (preseblan) afiŝversion (en nova fenestro)
JPG, afiŝo | Facebook, reto
21 Şubat 2019 - Uluslararası Yerel Diller Yılında Uluslararası Ana Dili Günü

  afiŝoj ↑ ↑ ↑  


21 ëd fëvré 2019
Dì antërnassional dla Lenga Mari
ant
l'Ann Antërnassional dle Lenghe Indìgen-e

Ël 21 ëd fëvré 1952 la polissìa ant l'università 'd Daka (Bengala Oriental), capital ëd col che adess a l'é 'l Bangladesh, a l'ha massà vàire student ch'a manifestavo. Coj ëstudent-là a manifestavo përché a fussa arconossùa l'esistensa 'd soa lenga mare, ël bengalèis (bangla / bn / বাংলা ভাষা), ch'a vorìo gavé da 'nt le università a vantage 'd na lenga "pì granda", parlà da ij potent d'ancola.

Sossì a l'é 'n quajcòs ch'as ripet, an fòrma diferenta, an continuassion an tut ël mond, e an tuta la stòria, nèn mach an Asia, ma 'dcò ant j'àutr continent, tant 'mé 'n vàire paìs d'Euròpa, e an particolar an vàire continent extra-europeo, an relassion a le lenghe indìgen-e, a le lenghe dj'abitant originari. Sossì, an pràtica, a capita an general con j'ësfors, j'òbligh, l'imposission, an quaj manera, ëd dovré na lenga, ël pì dle vire l'anglèis, ësfòrs fàit da na quaj potensa econòmica, politica o militar, për fortifiché soa posission ant ël mond - a sfavor ëd le lenghe mare locaj. "Mi i son ël potent, sta cito, o se pròpe 't veule parlé, parla mia lenga".

Parej a càpita, an pòch për vòlta, la scomparsa, la mòrt dle lenghe, e dij pòpoj inter a perdo soa granda richëssa inteletual - coma a fan noté fin-a vàire linguista, e dël 2019 an particolar, l'ONU e l'Unesco. Ant un mesagi a l'Associassion Universala d'Esperanto dël 2018, Audrey Azoulay, diretor general ëd l'Unesco a disìa: "I dovoma difende le lenghe, an particolar le lenghe rare, le lenghe indìgen-e ch'i savoma che ancheuj a scompajo ant un ritm d'un-a minca doe ësman-e - sossì a l'é na perdita ch'a l'é nèn rangebla për l'eredità uman-a I dovoma difende 'dcò 'l plurilenghism e l'educassion, con dle polìtiche pùbliche ch'a vago bin, ma 'dcò 'nt la spassi virtual ëd la ragna, për fé continué a vive la diversità dle lenghe e dle colture 'd tuti j'òmo; përché ògnidun a peula 'mprende la soa stòria e identità an dovrand le font simbòliche dla soa etnìa originala." [1]

Gavà l'ingiustissia sociala e psicològica ch'a risulta dal perde l'uso 'd soa lenga mare, e për l'insuficenta esperiensa a dovré la lenga obligatòria, a venta 'dcò rendse cont d'àutre ròbe: la diversità biològica e lenghìstica a son nèn separàbij, antrecià e dipendente l'un-a da l'àutra. Da la pérdita dla diversità lenghìstica a risulta fin-a na pérdita dle cognossense tradissionale, sostansialment necessari për na biodiversità continuativa e për la vita. (Dichiarassion finala, conferensa ch'a fa 64 UN-NRO-, Bonn, 2011 [2], Terralingua [3])

Ël 17 ëd novèmber 1999 l'Unesco a l'ha dichiarà ël 21 ëd fëvré ël Dì Antërnassional ëd la Lenga Mare. Dël 2007 fin-a l'Assemblea Generala dle Nassion Unìe [4] a l'ha invità jë stat membër përché a "possèisso për la conservassion e la protession ëd tute le lenghe dovrà da ij pòpoj dël mond", e, ant ël midem temp, a l'han dichiarà l'ann 2008 l'Ann Antërnassional dle Lenghe. [5]

Dël 2014 l'Unesco a l'ha publicà an sul sò sit 'dcò la version an esperanto dël mesagi dël Diretor General, Irina Bokova. [6]

Dël 2016 l'Assemblea Generala dle Nassion Unìe a l'ha fàit na ressolussion për proclamé 'l 2019 coma Ann Antërnassional dle Lenghe Indìgen-e, an basandse su ij consij dël Fòrum Costant për j'Afé Indìgen (UNPFII/Foro Permanente/Постоянный форум/Instance Permanente). An cola ël Fòrum a l'ha comunicà che 'l 40% dle pì o meno 6.700 lenghe ch'a son parlà 'nt ël mond a rìschio dë sparì. Che la pìpart ëd coste lenghe a rischi a sìo dle lenghe indìgen-e a buta an perìcol le colture e ij sistema 'd cognossensa, anté ch'a son parlà. [7]

Coma ch'as buta l'esperanto an relassion a tut sossì? Ij valor centraj dë 's dì-sì, la diversità e 'l drit ëd tuti j'òmo a parlé soa lenga mare, a son fin-a ij valor che 'l moviment mondial për l'esperanto a difend. Nojàutri, j'esperantist, i voroma che gnun-a lenga a la scompaja, i voroma che tute le lenghe a continuo a vive, ant ël rispet dij drit lenghìstich ëd tuti, e ch'a-i sia giustìssia lenghìstica ant l'intercomunicassion. Con s'obietiv-sì, da vaire agn, l'Associassion Universala d'Esperanto (UEA) a festegia ofissialment cost dì-sì, tra l'àutr për signalé che la lenga antërnassionala esperanto a elimina nèn le àutre lenghe, coma ch'a fan le lenghe dle grande potense econòmiche e militar.

An efet l'esperanto a l'é në strument për protege la scomparsa dle lenghe, coma ch'a l'ha dit madama Vigdís FINNBOGADÓTTIR (president dla Repùblica dl'Islanda antra 1980-1996): "A l'é rivà 'l temp che le diverse nassion a capisso che na lenga neutrala a podrìa diventé da bon na protession për soe colture contra l'influensa 'd monopòli 'd mach un-a o doe lenghe, coma ch'as vogh sèmper mej al dì d'ancheuj. Mi i sper sincerament che l'esperanto a farà 'd progress an pressa për giuté tute le nassion dël mond." [8]

Magara a-i é 'ncora quajdun ch'as ciama: "Përché pròpe l'esperanto?". Ël motiv a l'é fàcil. Daré dl'esperanto a-i é nèn djë stat, dj'interess econòmich, djë sfòrs imperialista, nì dij pòpoj ch'a l'àbio interess a fé sparì dj'àutr pòpoj, e soe lenghe, për conquisté sò mercà. Dré dl'esperanto a-i é mach dle përson-e volenterose ch'a ven-o da ij pòpoj e da le nassion pì diferent, e ch'a miro a la giustissia për tute le colture e për tute le lenghe, ant la pas antra tuti ij pòpoj.

"Për la conlaborassion antërnassionala, për ij pòpoj indigen e për vàire paìs moltilenghìstich l'esperanto a sarìa na bon-a solussion." (Dr. Tove Skutnabb-Kangas [9])

"Raforsé ij drit dij parlant ëd tute le lenghe a l'é 'l but, ch'a l'ha, essensialment, l'esperanto." (Prof. Robert Phillipson [10]).

L'esperanto a l'é në strument ch'a mira a 'rivé a na comunicassion giusta e, parèj, a dle relassion giuste antra entnie, colture, pòpoj.

"... Mi i sper che l'esperanto a continuerà a 'vej cost dobi ròl ëd sostegn ëd la diversità e 'd creassion dl'unità." (Rita Izsák-Ndiaye, Speciala Raportisto de UN [11])

Donca, dovré la lenga-pont esperanto ant la comunicassion antërnassionala a crea na giustissia lenghìstica e a giuta tuti a vive soa lenga. Cost-sì a l'é 'l message an ciàir che ij parlant dl'esperanto, da tut ël mond, a veulo dé a tuti an tut ël mond ël 21 ëd fëvré.

- Cognòss la lenga antërnassionala esperanto an su www.lernu.net! [12]



Branch anformativ dl'Universala Esperanto-Asocio, UEA [13]
Renato Corsetti, Stefano Keller, Peter Oliver, Emilio Cid, Vasil Kadifeli, con ij conlaborator.
Tilet: © Peter Oliver/UEA e tradutor da vàire paìs.
www.linguistic-rights.org/21-02-2019   *   Ann Antërnassion dle Lenghe Indìgen-e 2019 (en, fr, es)

Virà an piemontèis da l'esperanto da Emanuele Regano (Italia)
El esperanto en la piemontan lingvon tradukis Emanuele Regano, Italio.



[1] http://www.linguistic-rights.org/unesco/#UNESCO_103aUK
[2] www.linguistic-rights.org/dokumento/Final_declaration_64th_UN_DPI_NGO_Conference_Bonn_2011_amendments_Universala_Esperanto_Asocio_UEA.pdf (arĥiva kopio de la UN-dokumento: PDF)
[3] www.terralingua.org/our-work/linguistic-diversity
[4] www.un.org/en/events/motherlanguageday
[5] 2008 - International Year of Languages | http://www.un.org/en/events/iyl/
[6] www.unesco.org/new/en/unesco/events/prizes-and-celebrations/celebrations/international-days/international-mother-language-day-2014 (arĥiva kopio de la Unesko-retpaĝo: PDF)
[7] https://en.iyil2019.org/about/
[8] http://www.linguistic-rights.org/uea/Justa_Komunikado_Lingva_Justeco_Vigdis_FINNBOGADOTTIR_prezidento_de_la_Respubliko_Islando_1980_1996.pdf
[9] http://www.linguistic-rights.org/esperanto-125/Dr-Tove-Skutnabb-Kangas-125-years-of-Esperanto.html
[10] www.linguistic-rights.org/esperanto-125/Dr-Robert-Phillipson-Professor-emeritus-125-years-of-Esperanto.html
[11] www.linguistic-rights.org/esperanto-125/Rita-Izsak-UN-independent-expert-on-minority-issues.html
[12] www.lernu.net
[13] Universala Esperanto-Asocio (UEA) - www.uea.org


  ↑ ↑ ↑  













العربية | Беларуская | বাংলা ভাষা | Dansk | Deutsch | English | Español | Esperanto | فارسی | Français | Gaeilge
ελληνικά | Bahasa Indonesia | Íslenska | 한국어 | Italiano | Magyar | Nederlands | Português | по-русски
Slovenčina | Српски | తెలుగు | Türkçe | Українська | 语言权
© 2008-2019 Agado por Lingvaj Rajtoj, UEA
Reguloj pri utiligo | Privateco | Leĝe | Kontakto
traduko | informado | retejmapo